Çimlenmeye Etki Eden Dış Şartlar
Çimlenmeye Etki Eden Dış Şartlar
Çimlenmeye Etki Eden Dış Şartlar.
Çevre koşulları önemlidir. Tohumlar uygun çevre koşullarını bulamazlarsa yine çimlenemez. Bu durum tohumun dışında kalan şartların neden olduğu dinlenme olarak ifade edilmektedir. Tohumun çimlenmesine etki eden şartları sıralayacak olursak; çevre şartları, su, sıcaklık, oksijen ve ışıktır.
Çimlenmeye Etki Eden Dış Şartlar. En önemlisi sudur çünkü çimlenme olayının ilk basamağı suyun tohum tarafından emilmesidir. Suyun tohum tarafından alınmasını etkileyen iki etken vardır. Bunlar: tohum kabuğunun yapısı ve tohumun çevresinde bulunan alınabilir su miktarıdır.
Kolloidal özelliklerinden dolayı tohumlar büyük absorpsiyon kuvvetine sahip olup muhafaza sırasında, havadan nem çekebilir. Muhafaza ve çimlenme sırasında tohum çimlenmekte olan tohuma verilen su hem çimlenme gücüne hem de çimlenme hızına etki yapar. Çimlenme hızı, suyun varlığına karşı, çimlenme gücünden daha da hassastır. Çimlenme için ihtiyaç duyulan bir diğer çevre koşulu da sıcaklıktır. Bazı bitki tohumları oldukça geniş sıcaklık dereceleri arasında çimlenebildikleri halde, bir bölümü de sadece dar ve belirli sıcaklık derecelerinde çimlenebilmektedir. Sıcaklık, çimlenmeden sonra bitkilerin büyümesi üzerine de etki yapar.
Genellikle, çimlenme için gerekli sıcaklıktan biraz daha aşağı sıcaklıklar çöğür ve fidelerin büyümesi için en uygun sıcaklıklardır. Minimum sıcaklık, çimlenmenin oluştuğu en düşük sıcaklıktır. Bunun altında çimlenme olmaz. Bazen minimum sıcaklık çok düşük olur. Hatta donma noktasına kadar yaklaşabilmektedir. Tohumlar çimlenme için uygun sıcaklıklardan çok daha yüksek sıcaklıklara kısa süre, zararlanmadan maruz kalabilmektedir. Yüksek sıcaklıklarda zarar miktarı artar. Ancak bu, tohumun cinsi, maruz bulunulan süre ve tohumun nem kapsamına bağlıdır. Kuru tohumlar 100°C’ye kısa süre dayanır.
Çimlenmeye Etki Eden Dış Şartlar. Her canlı gibi canlı tohumlar da solunum yapar ve bunun için oksijene ihtiyaçları vardır. Dinlenme halindeki tohumda solunum hızı düşük olduğundan az miktarda oksijen kullanılmaktadır. Ancak çimlenme sırasında solunum hızı artar ve oldukça fazla miktarda oksijene ihtiyaç duyulmaktadır. Solunum aşağıdaki formülle basit olarak ifade edilmektedir:
(CHnO)n + O2 à CO2 + H2O + Enerji
Işık hem çimlenmenin başlaması üzerine etkisi, hem de oluşan genç bitkinin büyümesini kontrol etmesi yönünden tohumla çoğaltmada önemli rol oynar. Işığın çimlenme üzerine olan etkisi farklı şekillerde olmaktadır.
