BEZELYE YETİŞTİRİCİLİĞİ
Bezelye Yetiştiriciliği. Serin ve yağışlı dönemde yetiştirildiği için alüviyal ve su tutma kapasitesi yüksek topraklarda çok iyi gelişir. Ağır topraklardan hoşlanmaz. Çimlenme döneminde topraktaki yüksek rutubet bezelye tohumu çürümesine neden olur. Toprağın drenajının iyi olması gerekir. Ağır nemli topraklarda gelişemez ve kök çürüklüğü görülmektedir. Gövdenin ve meyvelerin ıslak toprakla temasını önlemek için ikinci çapalamada boğaz doldurması da yapılmalıdır.
Erkencilik için kumlu-tınlı topraklar daha uygundur. Erkenciliğin önemli olmadığı hâllerde yüksek verim ve kaliteli ürün alabilmek için iyi drene edilmiş killi-tınlı topraklar tercih edilmelidir. Düşük pH’lı topraklarda azot ve fosfor alınımının azalması nedeniyle dane verimi de azalmaktadır. Bu nedenle toprak pH’ının 6,5-7 civarında olması istenmektedir. Humus oranı yüksek topraklarda vejatatif aksamı iyi gelişir ancak kaliteli ve dolgun dane elde edilemez. Hafif, az nemli, kumlu topraklarda boy ve baklalar kısa, verim düşük olur.
Bu bitki serin ve ılıman iklim bitkisidir. Ilıman kuşağın hemen her yöresinde tarımı yapılmaktadır. Bu bitkinin vatanı Batı Asya olarak kabul edilmektedir. En geniş ekim alanı ve en fazla üretim Asya kıtasındadır. Toprak isteği bakımından çok seçicidir. Büyük taneli kuru çeşitleri kaliteli toprak istedikleri hâlde küçük taneliler daha az seçicidir.
Bezelye Yetiştiriciliği
Serin ve yağışlı dönemde yetiştirildiği için alüviyal ve su tutma kapasitesi yüksek topraklarda çok iyi gelişir. Ağır topraklardan hoşlanmaz. Çimlenme döneminde topraktaki yüksek rutubet bezelye tohumu çürümesine neden olur. Toprağın drenajının iyi olması gerekir. Ağır nemli topraklarda gelişemez ve kök çürüklüğü görülmektedir. Gövdenin ve meyvelerin ıslak toprakla temasını önlemek için ikinci çapalamada boğaz doldurması da yapılmalıdır.
Erkencilik için kumlu-tınlı topraklar daha uygundur. Erkenciliğin önemli olmadığı hâllerde yüksek verim ve kaliteli ürün alabilmek için iyi drene edilmiş killi-tınlı topraklar tercih edilmelidir. Düşük pH’lı topraklarda azot ve fosfor alınımının azalması nedeniyle dane verimi de azalmaktadır. Bu nedenle toprak pH’ının 6,5-7 civarında olması istenmektedir. Humus oranı yüksek topraklarda vejatatif aksamı iyi gelişir ancak kaliteli ve dolgun dane elde edilemez. Hafif, az nemli, kumlu topraklarda boy ve baklalar kısa, verim düşük olur.
Bezelye Yetiştiriciliği
İlkbahar üretimlerinde topraktaki azot bakterileri ve mikroorganizmaların faaliyetlerini kolaylaştırmak için sonbaharda 20-25 cm derinlikte bir iki defa pullukla sürülerek havalandırılmalıdır. Ekim sonbaharda yapılacak ise tarla anız bozumunu takip eden sürümden sonra ekim öncesinde tekrar sürülmelidir. Toprağın çok iyi işlenmesi gereklidir. Büyük işletmelerde hasat makine ile yapıldığından tarla yüzeyinin çok düzgün olması gerekir. Hem sonbahar hem de ilkbahar ekimlerinde işlenen toprak tırmıkla düzeltilerek ekime hazır hâle getirilmelidir.
Bezelye tohumunun azot ihtiyacını karşılamak için ekim öncesi toprağa 2-4kg/da saf azot verilmelidir yalnız fazla azot verilmemelidir. Fazla azot bitkinin vejatatif gelişimini artırarak bitkinin yatmasına sebep sebep olur. Ekim öncesi toprak işleme sırasında saf madde olarak dekara 8–10 kg fosfor ve 20 kg potasyum verilmelidir. Hafif bünyeli topraklarda veya hasadın elle yapıldığı yetiştiricilikte toprağa verilen gübre miktarı artırılmalıdır. Fosforla birlikte potaslı gübreler köklerdeki yumru sayısını artırır. Fosfor ve potas oranı yüksek topraklarda yetiştirilen bezelye tohumlarının pişmesi, potas ve fosfor oranı düşük olanlardan daha iyidir. Ayrıca bezelyede azotlu ve fosforlu gübreler protein oranını artırır.
Hasat olgunluğuna gelmiş baklalar en geç iki üç gün içinde hasat edilmelidir. Özellikle kuru ve sıcak havalarda daneler çok çabuk olgunlaşır. Hasat zamanında yapılmaz geç kalınırsa ne yazık ki taneler unlu bir durum alır. Konservelik bezelyeler genellikle geniş alanlarda yetiştirilmektedir ve hasat bir seferde ve makineli olarak yapılmaktadır.
