Haşhaş Nasıl Yetiştirilmelidir ?
Haşhaş nasıl yetiştirilmelidir?
Türkiye’de haşhaş yetiştiriciliği belirli kotalar ve izinlerle sınırlıdır. Haşhaş yetiştiriciliği yapanlar, yerel yasalara ve uluslararası düzenlemelere sıkı bir şekilde uymalıdır. Yasal düzenlemelere uymayan haşhaş yetiştiriciliği ciddi yaptırımlarla karşılaşılmaktadır. Haşhaş bitkisi, ılıman iklimleri tercih eden bir bitki türüdür ve genellikle güneşi ve sıcaklığı sever. Haşhaş tohumunun ideal gelişim koşulları, serin ilkbahar ve ılıman yaz aylarında sağlanmalıdır. Işıklanma süresinin uzun olduğu bölgelerde veya vejetasyon dönemi boyunca havanın açık olduğu yıllarda, bitkinin kapsülündeki morfin oranı artış gösterir. Çiçeklenme sürecinde yüksek sıcaklıklar ve düşük nem, döllenme sorunlarına yol açar. Tohum veriminin düşmesine neden olur. Haşhaş bitkisi, yılda 600-700 mm yağışa ihtiyaç duyar, bunun 300-400 mm’lik kısmının yetişme periyodunda olması idealdir. Çiçeklenmeden sonra gelen yağışlar, hastalıkların oluşumuna ve yayılmasına neden olur.
Ülkemizde haşhaş ekimi genellikle elle serpme yöntemiyle gerçekleştiriliyor. Son zamanlarda mibzerle ekim uygulamaları da artmıştır. Mibzerle yapılan ekimde, çıkışlar daha düzenli olurken, çapalama ve ilaçlama gibi tarım işlemlerinde önemli ölçüde işçi tasarrufu sağlanmaktadır.
Haşhaş nasıl yetiştirilmelidir ?
Haşhaş, çiftlik gübresini oldukça seven bir bitki türüdür. Çiftlik gübresi, bitkilere besin sağlamakla birlikte toprağın su tutma kapasitesini artırıcı bir etkiye sahiptir. Dolayısıyla, haşhaş tohumu ekilecek tarlaya dekar başına 2 – 2,5 ton yanmış çiftlik gübresi verilmesi uygundur. Bu sayede hem bitkinin ihtiyaçlarını karşılamak hem de toprak kalitesini iyileştirmek için yeterli olur. Çiftlik gübresi uygulamasının en uygun zamanı, ilk sürüm dönemidir. Haşhaşın ihtiyaç duyduğu bitki besin maddelerinin kimyasal gübrelerle toprağa verilmesi de önemlidir. Genellikle toprak yapısı ve besin maddesi içeriğine bağlı olarak, dekara ortalama 3 kg saf fosfor ve 8-10 kg saf azotun verilmesi yeterli olacaktır. Ancak, gübre ve miktarının belirlenmesinde toprak analizinin dikkate alınması büyük önem taşır. Saf azotun yarısı ekim öncesi, diğer yarısı ise birinci çapa öncesi dönemde verilmelidir.
Haşhaş nasıl yetiştirilmelidir ?
Haşhaş bitkisinin kapsülleri olgunlaştığında, bu kapsüllerde bulunan tohumlar zarlar üzerinde sıralanarak kapsül dibine dökülür. Olgun kapsüller elle sallandığında belirgin bir ses çıkarır. Ancak bir bitki ya da tarla içindeki tüm kapsüller aynı anda olgunlaşmaz. Bu yüzden hasat zamanını belirlemek için genellikle en alttaki kapsüllere odaklanılmalıdır. Kapsüllerin açık ya da kapalı olması bitkinin bir özelliğini yansıtır. Fakat olgunlaşmış kapsüllerin hasat edilmemesi ve aşırı kurumaları durumunda dahi açılma görülmektedir. Bu nedenle hasat zamanının iyi belirlenmesi önemlidir. Aksi takdirde tohum dökülmesi ve verim kaybı yaşanır Hasat sırasında, kapsüller saplarından kırılarak toplanır.
